| by admin | No comments

شاعرانی که نمی‌توانند به مافیای نشر راه یابند



دبیر نخستین جایزه کتاب سال «تارنا» ضمن توضیح درباره روند برگزاری این جایزه می‌گوید: شاعری که در یک شهر دورافتاده زندگی می‌کند مشخص است که نمی‌تواند به مافیای نشر تهران راه پیدا کند.

نبه گزارش ایسنا، حمید چشم‌آور، دبیر نخستین جایزه کتاب سال «تارنا» از آغاز داوری آثار رسیده به دبیرخانه این جشنواره خبر داد و اعلام کرد که ۲۵۰  کتاب‌ و در مجموع ۶۲۴۵ قطعه شعر به دبیرخانه این جشنواره ارسال شده است.

او با اشاره به این‌که در چند سال اخیر صنعت نشر با مشکلاتی مانند عدم پرداخت یارانه کاغذ، افزایش هزینه‌های چاپ کتاب، کم‌تر شدن مخاطبان جدی کتاب شعر و…  رو به رو شده است گفت: در  شرایط موجود شاعران جوانی که قصد دارند کتاب اول خود را وارد بازار کنند با مشکلاتی از جمله عدم اعتماد و سرمایه‌گذاری ناشران تخصصی این حوزه مواجه هستند. از نگاه من این ساز و کار که مولف خود سرمایه‌گذار کتاب خود باشد بسیار اشتباه است اما باید به ناشر هم کمی حق دهیم چون آن‌قدر تعداد شاعران کتاب اولی افزایش یافته که گزینش کیفی این آثار کار بسیار دشواری‌ است و ناشر توان ارزیابی تمام این مجموعه‌ها را ندارد و توان بررسی تمام آثار  شاعران هم در حال حاضر وجود ندارد مگر با برگزاری چنین جشنواره‌هایی که بشود به ارزیابی درستی از نگاه کیفی رسید. 

دبیر نخستین جایزه کتاب سال «تارنا» هدف اصلی این جایزه را حمایت از شاعران جوانی‌ که به دلیل دورافتاده بودن از مرکز (تهران و کرج)، عدم حضورشان در انجمن‌ها و تشکل‌های مرکزی، دوری از رسانه‌ها و به دلایل نداشتن ارتباطات لازم، امکان چاپ کتاب با سرمایه‌گذاری نشرها را ندارند، دانست و بیان کرد: به همین دلیل این جایزه بستری را برای شاعرانی مستعد که دارای مجموعه‌ای منسجم و آماده به چاپ و مستحق این هستند که آثارشان به شکل درست دیده شود، فراهم می‌کند.

او سپس با اشاره به رویکرد جشنواره‌های ادبی گفت: از نگاه من این رویه‌ای که در جشنواره‌های کشور مرسوم است کمک چندانی به جریان جدی شعر نمی‌کند و صرفا برگزاری یک مسابقه است و متاسفانه خروجی خاصی ندارد. کمتر مشاهده می‌شود که جشنواره‌های این چنینی باعث شده باشد شاعری که برگزیده شده به بدنه اصلی شعر امروز معرفی شود یا اتفاقی فراتر از برنده شدن وجهی نقدی رخ بدهد. 

چشم‌آور افزود: متاسفانه تمام امکانات، تریبون‌ها، رسانه‌ها و ظرفیت‌ها در تهران و کرج متمرکز شده و شاعرانی در استان‌ها و شهرهای دورافتاده هستند که بسیار شاعران توانمند و قابلی هستند و چون از پایتخت به دورند مجال دیده شدن ندارند. این شاعرها همان افرادی هستند که باید در چنین جشنواره‌هایی دیده شوند. شاعری که در یک شهر دورافتاده زندگی می‌کند مشخص است که نمی‌تواند به مافیای نشر تهران راه پیدا کند، معلوم است که هیچ نشری برای او هزینه‌ای نمی‌کند و چنین شاعرانی به اجبار باید خود هزینه چاپ آثارشان را متقبل شوند و در بهترین حالت در نمایشگاه کتاب آثارش را در یک ناکجاآباد پیشخان رها می‌کنند و کوچک‌ترین تبلیغی برای او نمی‌کنند و در بدترین قسمت ویترین انتشارات خاک می‌خورد. این یکی از بدترین آفت‌های صنعت نشر ما است که شاعری که هزینه چاپ را خودش می‌پردازد آن‌گونه که باید کتابش دیده نمی‌شود. 

رییس انجمن شعر کرج در ادامه درباره جشنواره‌های ادبی در ایران گفت که در اواخر دهه ۷۰ و اوایل دهه ۸۰ جشنواره‌ها جایگاه ویژه‌ای در ادبیات داشتند اما رفته‌رفته به دلیل اعمال سلیقه در بحث داوری‌ها جایگاه‌شان تنزل پیدا کرد.

او که معتقد است بحث داوری در شعر تماما سلیقه نیست بیان کرد: هیئت علمی هر جایزه‌ای باید شاخصه‌هایی معین برای داوری داشته باشد. قضاوت سلیقه‌ای در شعر باعث شده که انتخاب‌ها در جایزه‌های مختلف به شکل عجیبی با هم متفاوت باشد و حتی گاهی دیده می‌شود معیارهای انتخاب در بین دو جشنواره حتی از کمترین توارد نیز برخوردار نیست‌. گویی که حتی در تعریف استاندارهای اولیه شعری از جمله اختیارات وزنی نیز بین نظر علمی دو جشنواره تمایز وجود دارد. متاسفانه ما در حال حاضر یک فستیوال و جایزه‌ای ادبی که همه‌ ژانرها و اندیشه ها را بدون حب و بغض در بر بگیرد و  در کنار هم داوری بشوند و از همه طیف‌ها در آن شرکت کنند و اعتماد همه‌ نگرش‌ها را در بر بگیرد نداریم و جای  چنین جایزه‌ای در ادبیات ما بسیار خالی است که بتواند میدان معتبری برای محک جدی شاعران معاصر باشد. 
 
چشم‌آور افزود: باید اعتراف کنم جشنواره‌هایی که نهادهای رسمی فرهنگی بانی آن ها هستند دچار سلب اعتماد دنیای ادبیات شده‌اند و تنها طیف‌های محدودی به این جایزه‌ها اعتماد دارند و همچنان جایزه‌های مستقل بار اعتمادسازی شاعران را به دوش می‌کشند و در جریان اصیل ادبیات ثابت‌قدم هستند و بی هیچ‌گونه ملاحظه‌ای به ارزش گذاری ادبی و علمی آثار می‌پردازند.

بنا بر اعلام دبیر جشنواره، لیست داوران نخستین جایزه کتاب سال «تارنا» در بخش‌های مختلف به شرح زیر است: 
 
شعر کلاسیک:
 رشید کاکاوند، سید مهدی موسوی، مجید معارف‌وند و احسان افشاری
 
شعر آزاد : 
هرمز علیپور ، فخرالدین سعیدی، صابر ساده و داوود سوران
 
بخش ترانه:
نیلوفر لاری‌پور، حسن علیشیری، صابر قدیمی و هما سعادت 
 
چشم‌آور در ارتباط با مراسم پایانی این جایزه یادآور شد: این مراسم در نیمه‌ دوم مردادماه طی سه شب برنامه‌ به صورت آنلاین در اینستاگرام «تارنا» همراه با پخش زنده از تلویزیون‌های اینترنتی برگزار خواهد شد. شب اول، گفت و گو با داوران بخش کلاسیک و شعرخوانی پنج نامزد این بخش، شب دوم، گفت و گو با داوران بخش آزاد و شعرخوانی پنج کاندیدای این بخش و شب سوم به همین شکل با حضور داوران بخش ترانه و شعرخوانی برگزیدگان بخش ترانه خواهد بود. اما در مورد مراسم اهدای جوایز به برگزیدگان نهایی به دلیل مسائل ایجادشده کنونی و درگیری کشور با ویروس کرونا اگر شرایط مساعد شود نامزدهای هر بخش به تهران دعوت و طی مراسمی معرفی خواهند شد و از آن‌ها تقدیر به عمل خواهد آمد، اما اگر برگزاری حضوری مراسم میسر نشود طی برنامه‌ای زنده در شبکه‌های اجتماعی اعلام اسامی برگزیدگان انجام خواهد پذیرفت.

انتهای پیام

دیدگاهتان را بنویسید